Eeuwenoude ‘pispaaltjes van Hoorn’ blijken gouden schatten voor archeologen

27 oktober 2022 20:46

Voor uitgaansliefhebbers zijn de iconische ‘pispaaltjes’ bij het Westfries Museum één van de favoriete plekken om de behoefte tegenaan te doen. Toch weten veel van de wildplassers niet dat de palen in werkelijkheid eigenlijk gietijzeren-kanonnen zijn. En die kanonnen worden nu voor het eerst onderzocht.

Eeuwenlang zaten de kanonnen half in de grond verborgen, maar omdat het museum wordt verbouwd, dient een unieke gouden kans zich aan voor nieuwsgierige archeologen. “De kanonnen worden eindelijk uit de grond gehaald, zodat we kunnen onderzoeken waar ze nou eigenlijk vandaan komen.”

De opgravingen onder het Westfries Museum zijn inmiddels al enkele maanden gestart en omdat het de oudste, rijkste en meest historische plek van Hoorn is, verwachten de archeologen de aankomende tijd bijzondere vondsten te vinden. De kans deed zich voor omdat het Westfries Museum de komende jaren ingrijpend wordt gerestaureerd, vernieuwd en uitgebreid.

Volgens gemeentelijk archeoloog Michiel Bartels wordt het een langdurige en precieze operatie. “We verwachten dat de verbouwing rond medio 2025 klaar zal zijn, maar daarvoor moeten we eerst vijf meter archeologie uitgraven, verdeeld over zes verschillende middeleeuwse panden. Dus dat is echt substantieel werk.”

Kanonnen

Voor het Westfries Museum stonden in totaal drie kanonnen in de grond die eeuwenlang diende als ‘pispaaltjes’. Een paar weken geleden zijn de eerste twee kanonnen uit de grond gehaald en deze week is ook het laatste en grootste kanon uit de grond gehesen.

Archeoloog Sil Veenstra is ervan overuigd dat de kanonnen ouder zijn dan het jaar 1727. “En dat baseer ik op deze prent”, legt Veenstra uit als hij wijst naar de prent uit het jaar 1727.

Tekst gaat verder onder de foto.

Op de prent uit 1727 is te zien dat de 'pispaaljtes' toen al voor het 't Stanten Huys stonden

“Hierop zijn de kanonnen al te zien die hier in de grond gezet zijn”, vervolgt de archeoloog enthousiast. “Op basis van deze prent kunnen we dus eigenlijk met zekerheid zeggen dat ze sowieso voor het jaar 1727 al in de grond gezet zijn. En daarom weet ik in ieder geval al dat het niet laat achttiende eeuwse kanonnen zijn.”

Onderzoek

Het kanon, dat volgens de weegschaal van de takelwagen maar liefst 730 kilogram weegt, zal door de archeologen de aankomende maanden worden onderzocht. “Zoals je kunt zien is de achterkant van het kanon goed bewaard gebleven”, concludeert Veenstra. “Dit komt omdat deze zijde niet in de grond heeft gezeten en ook meerdere malen is gelakt.”

Tekst gaat verder onder de foto.

Het eeuwenoude kanon wordt meegenomen ter onderzoek

Vanwege de laklagen is het wel een uitdaging geworden voor de archeologen om eventuele merktekens, die op het kanon zitten, te achterhalen. “We gaan ons best doen om te kijken of we alsnog iets kunnen zien, want dan kunnen we ook makkelijker iets zeggen over de afkomst van het kanon.” 

Meer nieuws uit West-Friesland?
💬 Blijf op de hoogte via de Facebookpagina WEEFF en natuurlijk via onze Instagram. Reageer, discussieer en deel jouw nieuws
📰 Volg de laatste berichtgeving altijd via weeff.nl
🔔 Download de app van WEEFF en krijg een melding bij belangrijk nieuws uit jouw buurt
📧 Stuur ons jouw tips op via redactie@weeff.nl of app ons via 06-23405405

Nu live

Martin van der Linde – Martin in de namiddag
17:00 – 19:00 uur

WEEFF TV